Polen 2005

Hallo!
Hier volgt het verslag van mn studiereis naar Krakow. Berichtjes achterlaten kan door onder een van mijn teksten op 'reageer' te klikken. Deze worden dan op de site gezet en zijn te lezen door 'er is/zijn al * reactie(s)' te kiezen. Een mailtje sturen kan via de link 'mailformulier', linksboven. Het mailtje komt dan alleen bij mij terecht.

Einde (voor nu dan...)

Op het moment zit ik alweer achter mn laptop bij Ronald in de tuin, er is veel gebeurt sinds mn laatste log. Het gaat een lang verhaal worden, maar t is de laatste van de serie. Komtie:

Zondag zijn we naar Bucharzewo gereden. Het enige wat ik nog herkende was de grote zandkuil die ondertussen alweer bijna dichtgegroeid is en de achtertuin. Het huisje daar is flink verbouwd, nieuwe verdieping erboven op. Eerst kennis gemaakt met Grogy, de teckel van de familie, voordat ik Ania en Zuza kon begroeten. Twee schatten van meiden, ik voelde me direct welkom.

De Kuil

sMiddags met Zuza per waterfiets het meer rondgevaren, ze spreekt gelukkig goed Engels dus hier en daar kon ik wat Engelse woorden gebruiken om iets duidelijk te maken. sAvonds zelfgemaakte pierogi gegeten (ik helemaal gelukkig!).

Groguslaw (Grogy voor intimi)

Maandag was het een nationale feestdag in Polen, de herdenking van de Pools-Russische oorlog van 1918-1920. We hebben een verslag op televisie gezien, ik stond verbaasd over het militair vertoon! Grote parades in Warschau, elke legereenheid had een delegatie gestuurd, en veel onderscheidingen die uitgedeeld werden. Het vreemdste was nog wel het einde: een militaire dans (daar is vast wel een officieel, beter woord voor maar daar kan ik ff niet op komen) op filmmuziek! Indiana Jones, Star Wars, James Bond, alles kwam voorbij. En die soldaatjes maar in hun vaste formaties over het plein heen draaien... Vreemd om te zien.

sMiddags zijn we inkopen gaan doen in Sierakow. Jas en Irena trakteerden op ijs, en we wilden het slot van Sierakow gaan bekijken, helaas was dat dicht ivm de feestdag... Wel hebben we zeven dozen frambozen weten te scoren, die er die avond in een rap tempo doorheen gingen. Terug van het boodschappen doen hebben we een boswandeling gemaakt: paddestoelenjacht! Loop je daar door het bos, je kan uren dwalen zonder een mens tegen te komen, en overal zie je paddestoelen. Helaas is maar een klein deel eetbaar, en Irena, Ania en Zuza probeerden me de verschillen te leren. Felle kleuren = fout, donkere kleuren = goed. Okee. Dus ik op zoek naar donkere paddestoelen. Helaas zijn er ook nog verschillende soorten donkere paddestoelen, met gele onderkant, witte onderkant, witte onderkant met sporen... Het heeft meer dan een uur geduurd voordat ik zelf een goede had gevonden. Ondertussen had Irena natuurlijk al haar handen vol met de oogst van Ania en Zuza...

De eerste oogst

Dinsdag werden we gebeld door Winie: Ze waren aangekomen in Sierakow. Zuza en ik stonden net op het punt om boodschappen te gaan doen, dus we gingen ze direct ophalen. Met zn allen de winkel in, worst voor Opa gekocht (wassie lekker?), en daarna door naar Bucharzewo. Winie was geloof ik de enige die er al eerder was geweest, ook zij herkende slechts de achtertuin. Na de koffie zijn we met zn allen weer het bos in gegaan, de tweede jacht was geopend. Langzaam maar zeker kreeg iedereen de smaak te pakken. Alleen Lieve heeft geen paddestoelen gevonden, maar hij had dan ook zn handen vol aan de bloemen die onderweg geplukt werden. Ruim anderhalf uur en een volle mand paddestoelen later zijn we hongerig weer naar het huisje gegaan. Vlees met saus van de paddestoelen van gisteren, heerlijk!

Winie's eerste vondst

Tegen de avond gingen ze weg, en hebben we nog lang buiten gezeten en nagepraat. Over familie, hoe het met iedereen ging, en ja Lenie, ze wist zich jou nog te herinneren hoor! Op een gegeven moment komt Oma natuurlijk ter sprake, die had Irena ook nog ontmoet. Springt ze ineens midden in een zin op, zegt dat ik moet blijven zitten, ze is zo terug. Een paar minuten later komt ze weer de tuin in met een klein, rood schriftje. Een dagboek van Oma, toen ze al ziek was. Ik heb een stukje gelezen, maar aangezien Oma meer Pools kan dan ik heb ik Irena gevraagd mij een kopie te sturen zodat ik thuis op het gemakje kan gaan vertalen. Het zijn aardig wat pagina's, het gaat ff duren, maar ik wil het zeker gaan proberen. Weer een stukje van de puzzel gevonden.

Het meer van Bucharzewo

Woensdagochtend ben ik met Ania en Zuza op pad gegaan om boodschappen. In hun 4x4 Mitshubishi zijn we door de bossen en de velden gescheurd, op zoek naar aubergines, hondenvoer en wodka. Toen ik in een winkel een paar flessen wodka had gekocht en daarna doorliep naar een andere afdeling om chocola, heeft de winkeldame nog met Zuza staan roddelen over mij. Hoorde ik later pas, maar het schijnt dat ik voor een buitenlander een zeer goede uitspraak heb. Ze wist dat ik geen Poolse was, omdat ik nou eenmaal stond te klungelen met die verdomde naamvallen, maar verder was ze zeer onder de indruk. Toch leuk te horen, en die laatste dagen non-stop Pools praten hebben daar zeker bij geholpen!

sMiddags mn tas ingepakt, drie potten ingemaakte paddestoelen, snoep en chocola meegekregen, adressen en telefoonnummers uitgewisseld, en helaas afscheid moeten nemen van Ania en Zuza. Met Jas en Irena terug naar Poznan gereden, waar ik meegenomen werd naar de beste slagerij van de stad. Ik had gezegd dat ik de Poolse worst zo lekker vond, dus Jas heeft zo'n vijf kilo worst voor me ingeslagen... Heerlijk! In het huis in Poznan de laatste dingen nog in mn tas gepropt, een laatste bak koffie gedronken, en naar de trein gegaan.

Vele dikke knuffels, zoenen en gelukswensen later zat ik dan in de trein. Een bezoek om nooit te vergeten, en zeker voor herhaling vatbaar! We zijn daar zo hartelijk ontvangen, ik ben nog steeds onder de indruk.

Een voorspoedige treinreis gehad, dit keer passeerde ik savonds laat de Duits-Poolse grens, dus kon ik na de paspoortcontrole nog enigszins proberen te slapen zonder ruw gewekt te worden. Alles liep soepel, tot we in Belgie aankwamen. Daar hebben we een dik half uur moeten wachten voor een brug, die geeneens open stond! Flink te laat in Brussel aangekomen, een kaartje naar Roosendaal gekocht, waar ik Ronalds baas tegen het lijf liep (over stom toeval gesproken) en vandaar door naar Goes. Per treintaxi naar Marc en Kristin gereden, worst in de koelkast gepropt, spullen overgeladen en direct doorgereden naar Lowlands. Daar drie dagen lang feest gehad, genoten van goede muziek, everzwijnhammetjes, Poolse worst, ik kwam zelfs Annemieke nog tegen (mn nichie, voor de outsiders). Maandagmiddag compleet uitgeput weer in Goes aangekomen, savonds een afterparty in LaStrada gehad.

Vanochtend heb ik een paar inkopen gedaan. Ik stuur Jas, Irena, Ania en Zuza als dank een groot pakket, gevuld met stroopwafels, babbelaars (die vonden ze heerlijk!), Haagse hopjes en nog een paar van die dingen.

En nu zit ik dus nog steeds in de achtertuin. Ik heb een heerlijke tijd gehad, ben helemaal uitgerust en tot mezelf gekomen, heb veel gezien, veel geleerd en zoveel vriendelijke mensen ontmoet dat ik er voorlopig weer ff tegen kan. Al heb ik dan een klein beetje een pesthumeur omdat het allemaal voorbij is, ik kijk er met plezier op terug. Hartelijk dank voor jullie aandacht, en hopelijk allemaal tot gauw!

Veel liefs van mij.

Poznan

Omdat we maar kort in Poznan zijn had ik vrijdagochtend maar de wekker gezet. Opgestaan, gedouched in onze prive-badkamer (jaja!) en een ontbijtje gemaakt. Tegen half elf kwam Jasz' secretaresse ons ophalen. We werden naar zijn kantoor gebracht, alwaar we werden voorgesteld aan Piotr, zijn jongere collega. Hij zou onze gids voor die ochtend zijn. Dus wij met zn drieen op weg naar het stadcentrum.

Piotr heeft ons meegenomen naar een grote kerk in het centrum, die als je aan komt lopen maar klein en nietig tussen een paar gebouwen lijkt te staan, maar zodra je binnenkomt is het een immense ruimte. Elke dag om kwart over twaalf vinden er orgelconcerten plaats, dus we zouden later nog wel terugkomen. Toen heeft hij ons rondgeleid langs de oude huisjes van het centrum, we zijn in het museum van de geschiedenis van Poznan geweest, en om twaalf uur hebben we de geitenklok in actie gezien. Zodra de klok twaalf keer heeft geslagen, gaat er een luikje open en komen er twee geiten naar buiten die elkaar twaalf keer aanvallen. Het verhaal gaat, dat toen de klok gemaakt was en gepresenteerd werd aan het volk, er twee ontsnapte geiten voor de klok elkaar aanvielen. De mensen vonden het zo geweldig dat er sindsdien twee nepgeiten hetzelfde doen.

De markt van Poznan

Het orgelconcert viel een beetje tegen. Zit je daar in een prachtige barokke kerk, krijg je moderne impressies van Ennio Morricone's Once Upon A Time In The West over je heen... Toen daarna een bewerking van een of ander fluitconcert door de kerk heen galmde zijn we er maar vandoor gegaan. Op een terrasje hebben we koffie gedronken, een gesprekje aangeknoopt met Piotr, hij bleek ooit in NL te zijn geweest en heeft vrienden in Eindhoven wonen. Kleine wereld, toch? Alleen wist hij niet veel meer te vertellen over zn bezoek aldaar, zeker niet na de kroegentocht langs Stratumseind...

Het universiteitsterrein

Na de koffie heeft'ie ons meegenomen naar het plaatselijke vvv en ons een aantal foldertjes en kaartjes aangeraden van plaatsen die we beslist moesten gaan zien. Daarna moest hij toch echt weer verder met zn werk, dus hebben we hem uitgezwaaid en zijn we gaan wandelen. Langs de Marcin-kerk, het vroegere kasteel van Poznan, de universiteit, een mega-standbeeld van de opstand in 1956, toen de mensen minder gezeur en meer brood wilden, maar die hardhandig werd onderdrukt. Per taxi naar de citadel gereden, het oorlogs- en wapenmuseum bekeken en door het park gewandeld. Toen gezocht naar een kerk die goed stond aangeschreven in de folders, waar de eerste Poolse koning begraven ligt, maar die was helaas gesloten. Daarna zijn we naar het Malta-meer gegaan, waar een paar keer per jaar grote zeilwedstrijden plaatsvinden.

Ken je deze nog, pap?

Per boemeltreintje zijn we rond het meer gereden. Aan de andere kant lag een bos, dus besloten we een boswandeling te maken. Halverwege echter hield het pad op en zijn we door de bosjes gekropen tot we weer op een weggetje uitkwamen. Toen we uiteindelijk langs een snelweg stonden belde Irena op. Of we zin hadden om mee op visite te gaan bij vrienden van hun. Tuurlijk, maar we hadden geen idee waar we op dat moment waren. Irena dacht dat we dichtbij het Park Hotel moesten zijn, dus gingen we daar naar op zoek. Verschillende mensen aangesproken, iedereen zei dat het dichtbij was. Een half uur lopen later hadden we het inderdaad gevonden...

Bij Zbiszek en Beata werden we hartelijk ontvangen. We hebben een heerlijk maal gehad, worst en brood vooraf, een fondue als hoofdgerecht, daarna een kaasplankje en op het laatst koffie met gebak. En alles natuurlijk begeleid met de nodige wodka, bier en wijn. Een prachtig huis trouwens, met een heuse bar in de kelder, inclusief biljart, pingpong en nog een paar andere speeltafels. sAvonds laat weer terug naar huis gegaan.

Jasz heeft een treinkaartje kunnen regelen. Eentje maar. De trein van Warschau naar Brussel zat helemaal vol, op 1 stoel na. Omdat hij ons niet kon bereiken, hij was vergeten mijn nummer mee te nemen, heeftie maar gewoon het kaartje gekocht. Ronald moet immers op tijd terug zijn voor zn werk. Zo is dus min of meer besloten/geregeld dat ik nog een paar daagjes blijf, of we hadden met zn tweeen per bus moeten gaan, wat Ronald niet echt zag zitten, en we hadden inmiddels natuurlijk al een treinkaartje.

Slot Kornik

Zaterdagochtend zn rugzak ingepakt, een aantal spullen die ik niet niet meer nodig had er ook in gestopt, en natuurlijk eerst nog onze tent gedemonstreerd. sMiddags zijn we naar Kornik gereden, waar we het kasteel hebben bekeken. Daarna betrok de lucht echter zo dat we weer richting Poznan zijn vertrokken. Daar hebben we een rondleiding gehad door Jas' kantoor en hebben we gelunched in zijn favoriete restaurant. Na het eten zijn we langs een nieuw winkelcentrum gereden, de oude brouwerij genaamd. Er staat nog een klein, oud fabriekje wat vroeger een brouwerij was, en er is een mega-winkelcomplex neergezet, wat gebouwd is in dezelfde stijl als de brouwerij, en ook hetzelfde uiterlijk heeft, inclusief schoorstenen en ketels op het dak. Alleen geen bier maar winkels binnenin. Prachtig om te zien, dat wel.

Stary Browar

Terug naar huis gereden, koffie gedronken en broodjes gesmeerd voor Ronald onderweg. Rond half negen richting station vertrokken, een paar tijdschriften voor onderweg gehaald. Helaas hadden ze alleen Newsweek en TimesMagazine in het engels, ik hoop maar dat er wat interessants in staat. Toen de trein kwam, moest ik toch ff slikken. Wel vreemd, om hem zo te zien vertrekken. Dat was ook voor het eerst, meestal ben ik degene die ervandoor gaat, of het nou naar Den Haag, Rusland of Polen is.

Dag schat!

Eenmaal thuis kreeg ik een smsje van hem, hij was erachter waarom de trein zo overvol was. Hij maakt namelijk een tussenstop in Keulen, en zondag is het WereldJongerenDag van de katholieke kerk. In Keulen. En de paus komt ook...

Ik hoop maar dat hij een goede reis zal hebben, het einde van de vakantie is een beetje vreemd verlopen maar we hebben het er samen uitgebreid over gehad en het is goed zo. Ik kom hem snel achterna, en dan hebben we ook nog een weekendje Lowlands voor de boeg.

Komende dagen heeft Irena vrij, dat had ze een paar weken terug al aangevraagd, dus gaan we Poznan verder ontdekken, en waarschijnlijk ook naar Bucharzewo, het plaatsje waar hun buitenhuisje staat en waar Anna en Zuza, hun dochters, op het moment verblijven. Dat is ook het plaatsje waar ik eerder ben geweest, toen ik een jaar of zes had. Ik ben benieuwd of ik nog iets zal herkennen. Wordt vervolgd...

Irena

Gisteren helemaal vergeten het coole taxiverhaal te vertellen... Komtie: We zaten in een taxi van Warschau Centraal naar het oude stadscentrum. De chauffeur was weinig spraakzaam, dus ik probeerde een gesprekje aan te knopen, te beginnen bij het weer. Het eerste zonnetje wat we in dagen gezien hebben scheen, dus dat gaf een mooie voorzet. Het gesprek loopt verder, tot hij op een gegeven moment vraagt waar we dan vandaan komen. Nederland. En toen liep alles heel snel. Wat bleek nu, hij heeft een vriend in Enschede wonen. Daar was hij naartoe gegaan om een auto te kopen. In de auto lag een briefje, en hij vroeg zich af wat er op stond. Misschien een defect aan de auto?

Lindsay moest zich die dag bij de leerplichtambtenaar melden en moeders vroeg of ze om 1 uur weg mocht van school... Dat was alles. Hij moest er hartelijk om lachen, en was blij dat er (nog) niks mis was met zn autootje.

Maar. Gistermiddag dus de trein naar Poznan gepakt. Een intercity dit keer, dus niet zo erg als de boemeltjes, zelfde comfort als de bus. De verschillende vervoersmiddelen hebben we zo tegen het einde van de reis wel door. Rond half negen waren we in Poznan, en we wilden direct kaartjes kopen voor de terugreis. Helaas zat de Jan Kiepura, de directe lijn Brussel-Warschau vv. al helemaal vol. Hoe dat kan weten we niet, het is een flink lange trein en tijdens zowel mijn reis als Ronalds reis was de helft van de plekken onbezet. Tis waarschijnlijk populairder om richting westen te reizen dan richting oosten ofzo...

Hoe dan ook, we konden niet mee. Eerst een internetcafe bezocht, gekeken naar andere alternatieven. Vliegtickets beginnen vanaf 300E, beetje prijzig. Treinkaartjes zijn beschikbaar, maar minimaal 3 keer overstappen en van 6 tot 8 uur s ochtends wachten op Koln Hauptbahnhoff. Ook niet optimaal. Andere mogelijkheid is per bus. Dus wij naar het busstation, alle kassa's dicht, geen mogelijkheid om kaartjes te reserveren of te kopen. Er rijden wel twee bussen, vertrek zaterdagavond, aankomst zondagochtend in Breda of Brussel.

Alles onthouden en opgeschreven, toen maar een taxi gepakt naar de ulica Pamiatkowa. Daar aangekomen staat er een huis wat ik me vaag weet te herinneren, vooral het ronde raampje op de eerste verdieping. Het goede huis dus. En er brand overal licht. Dus wij bellen aan. Niemand. Nog een keer bellen. Ze zullen toch niet slapen? Het was net na tienen. Verder gekeken. Er stond een hondehok, bakjes met voer (verse worst), geen auto op de oprijlaan... Ze zullen vast de hond aan het uitlaten zijn, of op visite, maar aangezien het licht brandde dachten we dat het niet lang kon duren dus besloten we te wachten.

Zo'n twintig minuutjes later, we waren net een potje aan het kaarten, kwamen ze inderdaad aangereden. Later bleek echter dat de auto in een schuur gezet wordt, dus daar hadden we niet op af kunnen gaan, de worst was bedoeld voor een hond die hier rondloopt en er hongering uitziet, dus dat hadden we ook fout... Hoe dan ook, ze waren er en we moesten direct binnenkomen.

Een kast van een huis! Spullen neerzetten, bedden opmaken, opfrissen en mee naar de woonkamer waar ondertussen een tafel vol met eten en drinken klaarstond. Gegeten, gedronken, verhalen verteld over het thuisfront, verhalen over hun en hun dochters gehoord, laat in de avond gaan slapen. We slapen in de kamer van Anna en Suzanna, hebben een privebadkamer voor ons tweetjes, een set sleutels meegekregen, welterusten.

Zojuist wakker geworden. Lekker gedouched, strakkies een ontbijtje maken, daarna komt er iemand ons ophalen om een rondje door de stad te doen. Jasz gaat iets proberen te regelen voor de terugreis, voor Ronald dan, ze vonden dat ik nog maar een paar dagen moet blijven... Eigenlijk zie ik dat wel zitten, wat denken jullie? Zal ik het gewoon doen? Ik zal een poll instellen, geef mij goede raad aub!

Zamosc, Bilgoraj, Warschau

's Avonds laat zijn we in Zamosc aangekomen. Per taxi naar de camping gegaan en in het donker onze tent opgegooid. Gelukkig niet zo moeilijk met zo'n frisbeetent! De volgende dag hebben we in de stromende regen Zamosc verkend. De klokketoren beklommen, de kerk bekeken, per paard en wagen de overblijfselen van de stadsmuren en poorten gezien, en daarna was het helaas al op... De musea waren op maandag gesloten, dus hebben we de rest van de dag gevuld met een kroegentocht. Tegen zessen zijn we naar het hotel gegaan waar we een reservering hadden met Jos, Winie, Lieve en Alice om daar op hun telefoontje te wachten.

Uitzicht vanaf de klokketoren

Tegen half zeven werd er op de deur geklopt, en daar stond de hele groep. Ze hadden het zonder ons ook al gevonden. Koffers geinstalleerd op de kamers en met zn allen wat gaan drinken in een cafeetje. Verhalen en ervaringen uitgewisseld, daarna verhuist naar een restaurantje voor een warme maaltijd, die er vlot inging na een dag lang gestrompel door de regen.

Na het ontbijtbuffet van de volgende dag zijn we naar Bilgoraj gereden, het stadje waar mn oma vandaan kwam. Op het pleintje bij de kerk gestopt en de weg gevraagd. We moesten de Ulica Armii Krakowej hebben, (Straat van het leger van Krakow) en ik vroeg natuurlijk naar de Ulica Armii Krajowej (Straat van het leger van het land, zo werd het opstandelingenleger uit de tweede wereldoorlog genoemd). Nou ligt die straat wel ergens in Bilgoraj, maar niemand wist waar. Dus werd ik op een gegeven moment omringd door twee omaatjes en een opaatje die stonden te ruzieen over waar we nou naartoe moesten. Op een gegeven moment werd het duidelijk dat het toch de Ulica Armii Krakowej moest zijn, en kregen we een terplekke met de hand getekende plattegrond in onze handen gedouwd met een prachtige routebeschrijving erop (Na het tweede kruispunt met stoplichten rechtsaf, daarna links...)

Eerst hebben we bij de lokale bloemenzaak bloemen en kaarsen gehaald voor op de begraafplaats en een groot boeket voor de mensen bij wie we op visite gingen. Toen we eenmaal rechtdoor, rechtsaf en links waren gegaan stonden we inderdaad in de goede straat. Op zoek naar nummer vierentwintig, wat ook geen probleem was, en gelukkig waren ze thuis, ze hadden mn briefje ontvangen. Korte uitleg: in Krakow heb ik van Winie het adres gehad van de familie Myszak, die mijn oma en de rest van de familie goed gekend hebben. Helaas is het contact na het overlijden van Oma flink verwaterd. Ik heb ze dus een briefje gestuurd, dat we de negende in Bilgoraj zouden zijn, en dat we ze graag wilden ontmoeten.

Toen ik door Elzbieta, de vrouw des huizes, de woonkamer binnengebracht werd stond Babcia (Pools voor Oma, zoals ze door iedereen genoemd werd) meteen op en vroeg of ik Maria was (mn moeder). Ook Jos en Winie herkende ze nog van vroeger en de verhalen barstten los. Ik heb mn best gedaan om alles te vertalen voor iedereen, hier en daar heb ik zeker wat gemist en kon ik sommige dingen niet helemaal uitleggen, maar over het algemeen is het communiceren wel aardig gegaan. Ook hebben we kennis gemaakt met Elzbieta's dochters Iza en Natalja, en kleine Elzbieta, Iza's dochter.

Bij de familie Myszak thuis

In de middag hebben we een bezoek gebracht aan de begraafplaats. We hebben bloemen geplaatst op het graf van Malgosza, een andere dochter van Babcia, die twee jaar geleden is overleden. Daarna hebben we het graf bezocht van Marianna Swued (schrijf ik het zo goed?), mijn overgrootoma, en dus de oma van Lieve en Winie. We hebben daar ook bloemen gelegd, en een aantal voorwerpen die we hadden meegekregen van verschillende familieleden om daar te plaatsen. Kaarsjes aangestoken, en even gezeten. Vreemde gewaarwording. Het is een deel familiegeschiedenis waar ik eigenlijk weinig van weet, maar in de afgelopen weken is me steeds meer duidelijk geworden waardoor ik nog nieuwsgieriger ben naar hoe alles is gelopen.

Een korte rondleiding door Bilgoraj gehad, naar de plaats waar Malgosza gewerkt heeft, en waarschijnlijk ook overgrootoma, maar Babcia was daar nogal onduidelijk in, zelfs Natalja had het niet helemaal begrepen. Ook door de straat gereden waar ze vroeger gewoond hadden, al was daar niets meer over uit die tijd. Terug in het huis koffie en thee gedronken, adressen uitgewisseld, foto's meegekregen en gemaakt, hartelijk afscheid genomen van iedereen en vertrokken.

Terug langs het kerkje wat Winie zich nog wist te herinneren van vroeger, helaas konden we binnen geen kijkje nemen. Teruggereden naar Zamosc, ik kon niet ophouden met geeuwen zo uitgeput was ik van het urenlang vertalen. Ik vond het heerlijk om te doen, deels omdat ik iedereen kon helpen met vragen over vroeger en verhalen van nu, maar ook omdat mn Pools flink op de proef werd gesteld. Aan het einde van de dag had ik toch weer iets meer zelfvertrouwen meegekregen, en das altijd wel fijn, niet?

Terug in Zamosc eerst een uurtje kalm aan gedaan, beetje uitgerust en bijgekomen van een indrukwekkende dag. Daarna op zoek gegaan naar een restaurantje wat goed stond aangeschreven in de gids. Het eten was inderdaad lekker ja, maar daar is ook alles mee gezegd... Na het opnemen van de drankjes liep het allemaal verkeerd. Drankjes werden een voor een gebracht, sommige pas na het voorgerecht. Het meisje bood haar excuses aan, het was zo druk die dag. Toen Ronald echter naar het toilet ging en meteen rond ging kijken naar de drukte bleken er slechts negen mensen in het hotel te zitten, met drie serveersters, een chagrijnige barman en een aantal koks. Na zo'n drie kwartier werden de eerste twee soepjes gebracht. Er waren er vier besteld. Vier dezelfde, maar er konden er maar twee per keer gemaakt worden ofzo. Na nog een half uur weer twee soep dus, en zo'n twintig minuten later Ronald's salade en mijn gevulde kool. Daarna hebben we een tijd moeten wachten op onze hoofdgerechten, die na een opmerking van Alice allen tegelijk werden gebracht. Helaas hield dat dus in dat ze alsnog stuk voor stuk gemaakt werden, opzij gezet tot de rest klaar was en ze dus alle zes een verschillende gradatie van lauwheid hadden bereikt.

Voor het toetje kwamen ze met drie appeltaarten aanzetten hoewel er vier ijsjes waren besteld. Toen uiteindelijk de rekening kwam waren we zo melig dat het allemaal niet meer uitmaakte ook. De arme serveerstertjes durfden ondertussen uit schaamte niet meer alleen naar onze tafel te komen, en namen ze steeds een ander mee als back-up. Na nogmaals uitvoerige excuses zijn we vertrokken, zo'n drie en een half uur later, waarvan we een klein half uurtje aan eten kwijt zijn geweest...

De volgende dag zijn we in Lublin afgezet bij het busstation en hebben we de bus naar Warschau gepakt. Het busnetwerk in Polen is zeer uitgebreid, bussen rijden tussen sommige steden vaker dan treinen en zijn nog comfortabeler ook! Ik raad het iedereen van harte aan. Een enkeltje Lublin - Warschau kost 22 zloty, zo'n 5,5E voor vier uur reizen dus voor de prijs hoef je het ook niet te laten.

Aangekomen in Warschau zijn we naar het oude stadscentrum gegaan, wat eigenlijk niet zo oud is. Tegen het einde van de oorlog vond er hier een opstand plaats. Voor een paar weken was Warschau een vrije stad! Helaas hebben de nazis hun dat betaald gezet door de hele stad plat te bombarderen. Er was niets meer van de stad over, alles is opnieuw opgebouwd naar foto's en beschrijvingen van vroeger. Kamer geboekt bij een organisatie die verschillende appartementjes in het stadcentrum heeft, dus lekker centraal gelegen en veel ruimte voor onszelf. Uit eten gegaan, lekker gaan slapen.

Het nieuwe oude centrum van Warschau

Vandaag hebben we het museum van de Warschau-opstand bezocht. Ik wil het bij deze iedereen aanraden die naar Warschau gaat. Indrukwekkend, interactief, veel beeld en geluid, maar ook veel heftige verhalen en foto's die je af en toe doen schrikken.

Straks pakken we de trein naar Poznan, waar we Grote Irene hopen te zien. Ze waren op vakantie en zijn ondertussen weliswaar al terug, maar helaas was in de tijd dat ze wegwaren hun mailbox vol gelopen, dus heb ik niet kunnen melden dat we eraankomen. Dat heb ik zojuist gedaan, en nog geen foutmelding teruggehad, dus het mailtje is binnen maar ik weet niet of ze het al gelezen hebben. Waarschijnlijk niet, maar we gaan langs en bellen aan en dan zien we wel weer verder. Ik hoop maar dat het lukt!

Tarnow

Na ons vertrek uit het internetcafeetje waar ik mn vorige verhaal heb geplaatst, zijn we op het centrale pleintje van Tarnow wat gaan eten. Hartstikke gezellig pleintje, stadhuisje in het midden, alles flink gerestaureerd en zeer charmant. Richting camping vertrokken die ook prima in orde was. Camping pod jabloniami, camping onder de appelbomen, en inderdaad, we hebben ons tentje tussen de appelboompjes opgezet. Er waren ook houten huisjes te huur, maar we zijn natuurlijk de trotse bezitters van een frisbee-tent dus zullen we die gebruiken ook! Tent opgegooid, luifel neergezet, tassen uitgepakt en soep gemaakt. Besloten gewoon twee nachten te blijven zodat we het stadje konden bezichtigen.

Daar staatie dan!

De volgende dag door regen gewekt... Alweer, verdorie! Na een kort ontbijtje onder de luifel richting centrum vertrokken, met een placemat met de kaart van het centrum op zak. Eerst door een park naast de camping vertrokken, waar het mausoleum van Jozef Bem staat. Wie? Inderdaad, Jozef Bem. Ook nooit eerder van gehoord, maar t bleek later de lokale held te zijn, gevochten in de Hongaarse vrijheidsstrijd, Napoleontische oorlog en Turkse oorlog. Toen we in het centrum aankwamen en het museumpje in het stadhuis binnengingen kwamen we erachter: Jozef Bem heeft wel twee (2!) zalen voor zichzelf alleen! De andere vier zalen waren gevuld met portretten, porcelein, zilverwerk en een aantal maquettes van beroemde gebouwen in en rond Tarnow.

De Ratusz van Tarnow

Na een lunch in het plaatselijke hotel-restaurant brak het zonnetje door en hebben we een wandeling door de stad gemaakt. Op zoek naar een 14e-eeuwse molen die er niet meer stond, langs het Jozef Bem-plein, het Jozef Bem-huis, een Jozef Bem-standbeeld, er is zelfs een Jozef Bem-wandelroute! Naast alle Jozef Bemmania hebben we ook nog de kerken van de stad gezien, de meesten alleen aan de buitenkant want er is altijd wel een of andere mis gaande waardoor de kerk zo propvol zit dat, al zou je willen storen en gewoon doorlopen, dat schier onmogelijk is... Daar zijn de kerken in NL flink jaloers op denk ik zo.

Ook hebben we een korte stop gemaakt bij de tramhaltereplica. Tot in de tweede wereldoorlog hebben er trams door Tarnow gereden, en men was er zo trots op dat ze een echte tramhaltereplica neergezet hebben. Compleet met drie meter tramrailsreplica van baksteen.

Let op de rails!

Tegen de avond hebben we een korte kroegentocht gehouden. Het meerendeel van de kroegjes van Tarnow hebben we wel gehad, en het is maar eens te meer duidelijk geworden dat de barman of barvrouw de kroeg maakt tot wat het is. In de laatste kroeg een heel leuk gesprek gehad met de barvrouw, waar we vandaan kwamen, hoe we in Tarnow terecht zijn gekomen, wat zij verder nog deed. Dat gaf direct een heel ander sfeertje dan een zwijgzame chagrijn achter de tap, dus zijn we er tot laat blijven plakken.

De volgende dag om half acht gewekt door een troep asociale zigeuners... Helaas bleek er weer een vooroordeel waar te zijn. Al schreeuwend en joelend over de camping heen en weer lopen, hun spullen uit een blokhut terug in de auto's proppen. Aangezien we nu toch wakker waren en het zonnetje nog steeds scheen, vrij sterk zelfs, zijn we er ook maar uit gekropen. Om nog wat cultureels te doen zijn we daarna naar het etnografisch museum gegaan, waar ook een tentoonstelling over zigeuners was. Daar werd alles toch wel een beetje rooskleuriger neergezet dan de ervaringen die ik tot nu toe heb. Kinderen die eenzame toeristen in een hoek jagen en dan alles van waarde afpakken, dronken, scheldende en vloekende vrouwen in een stadspark, een groep vrouwen in de trein die je geld aftroggelen op een zeer enge manier, en nou deze aso's weer. Met hun auto rijden waar het niet mag, iedereen wakker maken met gescheld en gevloek, om acht uur 's ochtends de boombox in de auto's op vol volume zetten... Ben ik nou tot nu toe alleen maar uitschot tegengekomen of hoe zit het?

Terug op de camping onze spullen gepakt, tent ingevouwen, alles op onze ruggen gesjord en richting station gehobbeld. Daar bleek dat er maar een trein per dag naar Zamosc gaat, en dat we nog drie uur moesten wachten. Dus hebben we onze tassen in de bagageruimte gezet en nog een korte wandeling door het park en de kerk bij het station gemaakt. Nu zit ik in het internetcafeetje op het station. Over een half uurtje vertrekt onze trein, waarschijnlijk komen we daar pas tegen elven aan. Hopelijk is de camping dan nog open, anders pakken we een hostel.

Morgen ontmoeten we Jos, Winie, Lieve en Alice in Zamosc, en dinsdag maken we een uitstapje naar Bilgoraj. Veel groetjes van ons!

Hiken

Maandag Ronald opgehaald van het station. Ingechecked in het hotelletje, een schattig kamertje aan een binnenpleintje gekregen met uitzicht op de kerktoren. 's Middags nog langs de Piast, de studentenflat,gegaan om mn was op te halen, koffie gedronken met Dina en daarna het centrum onveilig gemaakt. Pirogi gegeten en jazz geluisterd, Krakowscher kon ik het niet maken.

Dinsdag hebben we een rondje Wawel gedaan, inclusief drakengrot. Een beetje aan de kleine kant, maar er is een legende dat er vroeger een draak in die grot onder Wawel woonde, die uiteindelijk door een eenvoudige maar eerlijke schoenlapper verslagen werd waarna hij de prinses mocht trouwen. Wel zo eerlijk, toch? Daarna per toeristenkarretje door Kazimierz gereden. De toren van de Mariacki, de kerk op het centrale plein, beklommen, en de brandweerlieden de hejnal horen spelen, een alarmsignaal overgebleven uit de tijd van de tataarse invasie. Halverwege wordt het afgebroken, het verhaal gaat dat de speler van toen door een pijl getroffen werd en het dus niet af kon maken. Wel had hij iedereen weten te wekken en kon de aanval worden afgeslagen. Als herinnering wordt elk uur de hejnal gespeeld, tegenwoordig door de brandweer die de taak als wachters van de stad hebben overgenomen. 's Avonds een chocoladefondue gegeten in Camera Cafe, waar ze allerlei verschillende choco-variaties op het menu hebben staan. Lekker!

De Drakengrot *** Woensdag zijn we naar Auschwitz gegaan. 's Ochtends naar het busstation, eerst op zoek naar een pinautomaat, dat duurde nogal even. Er stonden er twee rond het station, beiden buiten werking. Terug richting centrum gelopen, daar gepind. Weer terug naar het station, bij de bussenbalie kaartjes willen kopen, maar dat kon niet meer, de bus zou over tien minuutjes vertrekken en we moesten maar kaartjes bij de chauffeur halen.

Wij naar de bushalte, de bus stond een parkeervak verder, geen chauffeur, geen passagiers te zien. Eerst maar een paar flesjes water gehaald, toen reed de bus ineens naar de halte en stroomde iedereen toe. Eerst mochten de mensen met kaartjes naar binnen, toen de rest. Helaas geen zitplaatsen meer over, we moesten maar in het gangpad gaan zitten. Wel typisch, in een overvolle bus op oncomfortabele wijze naar het kamp gaan...

Eerst hebben we een bezoek gebracht aan Birkenau. Vreemd genoeg is daar pas de massaliteit van de tweede wereldoorlog tot me doorgedrongen. Die barakken, tientallen, honderden, op een rij, die slaaphokken, washokken, zo veel, zo immens... Dan wordt het ineens een stuk reeeler dan wanneer je het in de boekjes leest. Eng.

Onbegrijpelijk...

Auschwitz I was ook bizar. Veel van de barakken zijn nu musea, maar de tentoongestelde voorwerpen zijn af en toe misselijkmakend. 1600 kilo haar in een vitrine langs de wand. Aan de overkant een paar rollen stof, van mensenhaar gemaakt. Een zaal vol schoenen, vol koffers, vol brillen. Ernstig indrukwekkend. Foto's langs de muren, mensen die je aankijken, foto's van uitgehongerde mannen, vrouwen, kinderen. Een ervaring die ik voorlopig niet zal vergeten.

*** Donderdag regende het. Een paar laatste boodschappen gedaan, om half vijf de trein gepakt naar Grybow. Tegen een uur of acht daar aangekomen. Eerst een hapje gegeten, het enige wat nog open was, was de plaatselijke pizzeria. Na een smakelijke pizza, verpest door de megalading ketchup die erop gespoten was, probeerden we op pad te gaan. Er zou een wandelroute lopen naar een heuvel, daar wilden we kamperen. Helaas was het begin van de route nogal slecht aangegeven, uiteindelijk iets gevonden, komen we bij de spoorweg uit. Zonder overgang. Maar gewoon overgestoken, de heuvel opgeklommen, en jawel, daar was nog een bordje. Halverwege de heuvel waren we echter zo zeiknat, moe, het was donker en koud (hittegolf definitief afgelopen, we hebben nu een koudefront...) dat we de tent maar opgegooid hebben op het eerste het beste lege veldje dat we zagen. Erin gedoken, spullen naar binnen gegooid en gaan slapen.

's Ochtends, niet helemaal uitgeslapen maar het was droog, zijn we weer naar buiten gekropen. Schade bekeken, natte kleren in plastic zakken in de tassen gepropt, slakken van de tent af gemept en ons plan getrokken. Het was toch wel de bedoeling dat we lol zouden hebben, dus hebben we de trein naar het noorden gepakt om daar een kampeerplaats te zoeken. Zojuist zijn we aangekomen in Tarnow, waar ik nu dit verhaal aan het schrijven ben. Vandaag gaan we hier wat rondkijken, tegen de avond een slaapplek zoeken.

Het enige positieve was het prachtige uitzicht

Ondertussen heb ik een sms van Winie ontvangen, dat zij, Jos, Lieve en Alice (ooms en tantes voor de niet-Lageweg lezers van dit stuk) onderweg zijn naar Polen. We ontmoeten ze de avond van de achtste in Zamosc, dus we trekken langzaam maar zeker die kant op. Een stukje treinen, stukje lopen, kamperen, verder treinen enzovoort. Ik hoop in Zamosc weer een internetcafe te kunnen vinden, dan horen jullie wel hoe het verder gaat.

Groetjes uit een ondertussen flink afgekoeld Polen (hoewel ik net in de verte blauwe lucht meende te zien, misschien zien we toch nog een beetje zon vandaag!)

Examen

Heb ik weer... Zitten we midden in een bloody hittegolf... Tis al een paar dagen niet te harden zo snikheet, en dan ook nog eens examen... Braaf zitten leren, ik wilde wel een goed punt halen, misschien dat ik het dan kan gebruiken in Leiden. Geen spannende verhalen dus, maar een paar middagen achter elkaar met mn neus in de boeken gezeten.

Het examen was opgedeeld in twee onderdelen, een schriftelijk en een mondeling. Het schriftelijke deel was donderdag, ik had het idee dat het wel goed ging. Het was grotendeels grammatica, en die had ik wel onder de knie. Vrijdag kregen we de uitslag, en mn vermoeden was juist, 92 van de 100 punten. Netjes toch?

Basia en Kasia, onze docentes

Vrijdag hadden we het mondeling. Daar zag ik iets meer tegenop, aangezien ik er maar Russisch doorheen blijf gooien. Gelukkig ging het hartstikke goed, ik stond verbaasd van mezelf. En bijna geen Russisch, ook nog!

's Avonds was de diplomauitreiking, een korte speech van de directeur en daarna kreeg iedereen zn certificaat van deelname en het diploma. Mn eindresultaat was A, wat ik toch wel netjes vond aangezien ik een maand geleden nog nooit Pools had gesproken.

Getuigschrift en diploma

Na de uitreiking was er een receptie, maar dankzij de hittegolf (vrijdag is de 40 graden gehaald...) hebben we het kort gehouden. Veel hapjes, fruit en ijs naar binnen gewerkt, daarna naar een club in het centrum gegaan die speciaal voor ons afgehuurd was.

Vandaag (zaterdag) een laatste excursie gedaan, naar de zoutmijnen van Wieliczka. Een prachtig ondergronds complex, met grote zalen, sculpturen, ondergrondse meren, geweldig om te zien. En koel! Zo'n 15 graden, af en toe een stevige bries als er een luchtsluis geopend werd, heerlijk! Aangename afwisseling na een week tropische temperaturen.

Zoutsculpturen in Wieliczka

Na het avondeten ben ik met Fiona (uit Dublin, met het meest geweldige Ierse accent wat ik ooit gehoord heb!) naar de jazz-club gegaan, waar we eindelijk ons langverwachte jazzconcert hebben gezien. Door het drukke programma was dat er helemaal bij ingeschoten, maar het was alsnog geweldig.

Morgen ga ik mn kleren naar de wasserete brengen, een paar laatste inkopen doen, mn tas inpakken en voorbereiden voor de volgende fase van mn reis. Ronald komt maandag rond een uur of 1 aan op Krakow Glowny, waarna we ons naar onze suite in het gasthuis zullen begeven. Paar dagen crashcourse Krakow, daarna rondreizen en kamperen!

Jullie lezen de verhalen wel, ik zal proberen regelmatig wat te posten. Liefs van mij!

Nog meer bergen!

Tis weer een tijdje geleden, maar ik had zoveel te doen dus ik vrees dat het een lang verhaal gaat worden vandaag... Ik zal beginnen bij het kampvuur van afgelopen donderdag, dat ging gelukkig door! Per bus zijn we naar een bos gereden, waar het vuur al brandde en twee ingehuurde muzikanten op viool en accordeon liedjes aan het spelen waren. Vage traditionele Poolse liedjes gezongen, vage traditionele Poolse dansen gedanst, vage Poolse worsten op een stok geprikt en gebraden. Ik dacht dat ze gevuld waren met vet, maar het bleek gewoon smakeloze kaas te zijn...

Fik!

De volgende dag zat ik in de les en zag ik een vreemde plek aan de binnenkant van mn elleboog. Ik kijk nog een keer en ik dacht dat ik van mn stokje ging. Zat er verdorie een teek vast aan mn vel! Nou ben ik al zo'n held met kriebelbeestjes, laat staan als ze aan me vast zitten... Meteen terug naar de flat gegaan, tekenpen gepakt, t kreng eraf gehaald, van het balkon gegooid en naar de apotheek gesneld. De mevrouw daar vond dat t er netjes uitzag, hij was er helemaal uitgekomen, geen bloed dus hij zat er nog niet zo lang, geen vreemde plek, geen verkleuringen dus niks om me zorgen over te maken. Voor de zekerheid toch een flesje desinfectiespul gehaald en over mn arm gesmeerd, maar nu, een paar dagen later, zie ik er niks meer van dus zal het (hopelijk) wel in orde zijn...

's Avonds hebben we afscheid genomen van de 3-weekse cursisten. Vreemd, de hele flat was een paar dagen leeg, en begint nu weer vol te stromen met allerlei nieuwe gezichten. De ceremonie zelf heb ik niet gezien, maar het feest in de stad was wel gezellig. Ben alleen vroeg naar huis gegaan, de volgende dag was immers het uitstapje naar Zakopane...

...dus moesten we om kwart voor zeven al opstaan. Ontbeten, lunchpakket gekregen, bijgevuld met broodjes (ik hou niet zo van mariakaakjes en van die smakeloze zoute stokjes, geen idee hoe ze heten...) en de bus in gehobbeld. Onderweg nog een uurtje geslapen, dus fris en fruitig (bijna dan) uitgestapt in Zakopane. Na een korte sanitaire stop en een splitsing van de groep, een deel ging hiken, een ander deel ging het stadje in om rond te kijken, zijn we vertrokken naar het nationale park van de ... vallei. De naam houden jullie tegoed, ik ben m ff kwijt.

Nog meer bergen!

Vreemd genoeg is dit al de tweede keer dat ik een probleem heb met Engels. Zo dacht ik eerder al dat cabaret grappig zou moeten zijn, nu was ik in de veronderstelling dat hiken wandelen betekend, okee, flink doorstappen misschien, heuveltje op, heuveltje af, stukje berg meepakken, dat soort dingen. Helaas blijkt hiken in Polen de betekenis te hebben van trappen klimmen... Drie kwartier lang omhoog strompelen, nu en dan houten treden, dan weer stenen treden, dan weer gewoon losse stenen met een houten reling, kies je combinatie. Tis maar goed dat onze kamer op de vijfde verdieping is, dus hebben we zonder het te weten een goede training gehad, maar t was toch wel een beetje zwaar... Twee korte pauzes later toch nog de top bereikt, en mn conditie is zo slecht nog niet want er waren velen die het zwaarder hadden dan ik, das altijd goed om te weten.

Bovenaan de trap was de ingang naar een bevroren grot, dus iedereen trok zn warme kleren aan en we gingen een voor een naar binnen. Twas zo'n 4 graden in de grot, hier en daar een ijslaagje op de muren, en jawel, nog meer trappen... Klauteren over stenen, stukjes omhoogklimmen, uitglijden in de modder, op handen en voeten zo klein mogelijk gebukt onder bepaalde formaties door, t scheelde niet veel of ik had op mn buik door de modder gemoeten, zo laag was het af en toe, maar t was wel prachtig daarbinnen. Nou heb ik zowiezo al een zwak voor bergen natuurlijk, maar grotten zijn helemaal gaaf! Na een half uur stonden we weer buiten, en konden we naar beneden klimmen. Ergens bovenaan al maakte ik een misstap en kon ik fijn met een zere enkel verder hobbelen. Ach, zolang ik het rustig aan deed ging het prima, echt ernstig was het niet hoor.

De bevroren grot

Eenmaal beneden hebben we ons lunchpakket verslonden (honger!) en zijn we terug richting de bus gelopen. Jammergenoeg was er niet meer tijd om de vallei te verkennen, er waren daar prachtige wandelroutes. Teruggereden naar Zakopane, daar wat rondgelopen, een paar sloffen als souvenir aangeschaft aangezien mn slofjes thuis uit elkaar vallen van ellende en mn voetjes pijn deden dus kon ik lekker met warme, zachtje sloffen aan terug naar Krakow rijden.

Zondag zijn we nog een keer langs Wawel gelopen, het oude kasteel op de heuvel aan de Wisla, waar vroeger de koningen woonden en later, toen Warschau de hoofdstad was, nog steeds gekroond werden. De vorige keer dat we hier waren regende het, was het koud en vond ik het niet zo bijzonder. Nu echter was het warm, scheen het zonnetje en was het geheel een stuk mooier om te zien! Blij dat ik nog een keer teruggegaan ben, het was echt genieten.

Wawel in het zonnetje

En vandaag, mn verhaal zit er bijna op, hebben we een rondje langs de universiteitsgebouwen in de stad gemaakt. Het oude gebouw, Collegium Maius, hadden we de eerste dag al bezocht, maar nu hebben we het andere deel, Collegium Novum, wat beter bekeken. Prachtig gebouw, mooier dan Leiden. In Leiden is alles van donker eiken, wat ook zo zn charme heeft, maar de UJ heeft wit pleisterwerk vanbinnen, wat toch een totaal andere sfeer geeft, veel lichter, vrolijker.

UJ, Uniwersytet Jagiellonski

Vanavond is er weer een film van Wajda, dit keer naar een boek van Mickiewicz, Polens grootste dichter. Pan Tadeusz, ik ben reuze benieuwd. T schijnt een geweldig boek te zijn, nooit gelezen natuurlijk, maar na het zien van de film, wie weet?

Oja, en ik heb ondertussen een schattig klein pensionnetje met 2persoonsbedden gevonden! Tis van de universiteit, ligt midden in het centrum en is niet eens zo duur, prima voor ons dus. Ik wil trouwens iets typisch hollands meenemen voor Grote Irene, de pol vind je links op de site, gaarne uw mening over de keuze. Geen gedicht dit keer, zit in een internetcafe en mn boek ligt thuis, maar ik zal iets moois zoeken voor de volgende afsluiter.

Liefs van mij!

Nowa Huta

Dinsdag was de ergste dag tot nu toe... Van 's ochtends vroeg tot 's avonds laat regen. Er zou een excursie zijn in het kader van de culturele lessen naar het bos, met kampvuur, worstjes roosteren en liedjes zingen maar dat ging dus mooi niet door. Er lopen al veel mensen te snotteren naar aanleiding van afgelopen zaterdag, dus tis misschien maar beter dat ze het verplaatst hebben naar vanavond, al ziet het nu ook een beetje grijs...

Eigenlijk heb ik de hele dag niets gedaan, beetje geinternet, wat gelezen, wat bijgeslapen (was ook nodig...). Op het internet gezocht naar een jeugdherberg voor Ronald en mij, en ik kwam er eentje tegen met een tweepersoonsbed! Ik als een gek daarnaartoe, die moest en zou ik reserveren natuurlijk, maar het hele hostel bleek niet meer te bestaan. Toen maar een reservering geplaatst bij het hostel om de hoek, maar ik ga nog wel verder zoeken naar iets beters.

's Avonds een vervangende culturele les gehad, met een nepkampvuur (een kaars met wat takken eromheen). Niet echt spectaculair, wel gezellig. Volgende week gaan we leren hoe we pirogi moeten maken, en dat komt goed uit, tis toch wel mn favoriete Poolse voer!

Woensdag hebben we een uitstapje naar Nowa Huta gemaakt, het communistische antwoord op de vrijdenkende stad. Na de tweede wereldoorlog schijnt er een soort volksreferendum geweest te zijn, en Krakow had dus mooi 'nee' gestemd tegen Russische overheersing. Helaas ging die overheersing wel door, en vonden de autoriteiten dat Krakow te vrij was, te artistiek en besloten ze meer arbeiders richting de stad te lokken door het bouwen van een enorme staalfabriek, een huta. Vandaar dat de wijk Nowa Huta, nieuwe staalfabriek heet.

De ingang naar de huta

Arbeiders kwamen er inderdaad, maar echt veel hadden de communisten er niet aan want het was hetzelfde zooitje katholieke opstandelingen als in de rest van het land. Massademonstraties, opstanden, stakingen om maar voor elkaar te krijgen dat er een kerk gebouwd mocht worden. Pas na inmenging van de bisschop, Karol Wojtyla, de latere paus Johannes Paulus II, is er eindelijk een kerk gekomen. Alhoewel ik niet zo fan ben van moderne architectuur is deze kerk toch wel mooi, ik zal er zo op terugkomen, eerst wil ik vertellen over onze wandeling.

Per tram zijn we naar de fabrieken gereden, helaas mochten we niet naar binnen, maar de entree was op zich al indrukwekkend. Het straalde echt iets uit van een arbeidersparadijs, men moest trots zijn op het feit dat je daar werkte. Daarvandaan zijn we doorgelopen naar de grafheuvel van Wanda, zo'n kwartiertje verderop. Wanda was een prinses, een paar eeuwen geleden, en een Duitse koning had om haar hand gevraagd. Na een botte weigering trok hij ten strijde om Krakow dan maar op een andere manier in zn bezit te krijgen. Wanda echter ging naar de kerk om te bidden, en beloofde zichzelf als offer voor de overwinning. De strijd vond plaats, Krakow won en vierde feest, maar Wanda stortte zichzelf in de rivier en verdronk. Op de plaats waar haar lichaam gevonden werd staat nu de grafheuvel. In de tweede wereldoorlog werd ze een verzetssymbool, genaamd Wanda-die-geen-Duitser-wilde, en kreeg ze een monument bovenop de heuvel.

Wanda-die-geen-Duitser-wilde's grafsteen

Tijdens de bouw van Nowa Huta stond de heuvel in de weg en wilden ze m verplaatsen (heerlijk he, die sovjetlogica?) tot er iemand op het idee kwam om de fabriek een kilometer verderop te bouwen en Wanda's heuvel intact te laten.

Daarna zijn we doorgelopen naar een klooster in de buurt. De kerk had een zeer aparte versiering. Niet het zilver en goud van Rome, niet de iconen en heiligen van Rusland, maar volgeschilderd met bloemenmotieven! Nooit eerder gezien, maar het gaf het geheel een vrolijke indruk. Nou geloof ik niet dat dat de bedoeling is in een kerk, maar toch was het heel leuk om te zien.

Bloemen op de muren in plaats van op het altaar, weer eens wat anders!

Na het klooster zijn we per tram naar het centrum van het stadje gegaan (Officieel is het een buitenwijk van Krakow, maar zowel de inwoners van Krakow als die van Nowa Huta zien het als een apart stadje) en hebben we daar rondgelopen. Het wordt in de gidsen vermeld als een monster van sovjetarchitectuur, maar eigenlijk valt dat best wel mee, zeker vergeleken met de buitenwijken van Moskou. Goed, het zijn grote, grijze gebouwen, maar met veel parkjes, speeltuintjes en pleintjes ertussen. Overal spelende kinderen, omaatjes op bankjes die een oogje in het zeil houden, het had een zeer relaxed sfeertje.

Langs een marktje gelopen, de eerste die ik hier gezien heb, en precies zoals in Rusland, dus waarschijnlijk een overblijfsel uit de sovjettijd. Buiten kraampjes met groente en fruit (ik heb een courgette gezien van meer dan dertig centimeter lang en een doorsnede van zo'n vijftien centimeter, echt megagroot dat ding!), binnen vlees, brood, zuivel, kleding en van alles en nog wat.

Aan het einde van de straat genaamd 'De verdedigers van het kruis', naar allen die meegeholpen hebben om de kerk daar te krijgen, staat de Arka, de kerk waar ik het eerder over had. Groot, monsterlijk, beton, maar ergens toch wel mooi. Het dak moet de ark van Noach voorstellen, het glas daaronder het water en het betond het land. De mis begon net, dus we konden niet al te uitgebreid binnen kijken, maar aan de binnenkant was de bootvorm van het dak verder doorgetrokken, en stond er een supermoderne crucifix. Beetje vreemd, na mn rondje door de traditionele kerken van eergisteren.

De Arka van binnen

Uiteindelijk de bus naar de flat gepakt, gegeten en 's avonds naar de film. Mis, de beer. Ik weet niet of er een verhaallijn in zat of dat ik m gemist had, het was een vreemde film, maar ik heb me kapot gelachen. Er werd de spot gedreven met de communistische periode, en alles was zo herkenbaar van het Rusland wat ik gezien heb. Bruin water uit de kraan, ijverige ambtenaren (dus niet), stempels in paspoorten, schaarste... en dat dan op een humoristische manier gebracht. Iemand die bijvoorbeeld een fles wodka moet brengen, eerst de helft overgiet voor eigen gebruik en de rest wil bijvullen met water met als gevolg datie een fles bruine drab overhoudt.

Vandaag hadden we een vreemd toetje na het eten, en nu zit ik met buikpijn op mn kamertje... Goed excuus om wat meer naamvallen te oefenen, dat wil er soms nog wel bij inschieten. Ook deze keer wil ik weer afsluiten met een kort verhaaltje van Szymborska wat wel toepasselijk is voor deze flat hier, en wat iedereen die bezig is met talen wel zal herkennen...

Vocabulary

"La Pologne? La Pologne? Isn't it terribly cold there?" she asked, and then sighed with relief. So many countries have been turning up lately that the safest thing to talk about is climate.

"Madame," I want to reply, "my people's poets do all their writing in mittens. I don't mean to imply that they never remove them; they do, indeed, if the moon is warm enough. In stanzas composed of raucous whooping, for only such can drown the windstorms' constant roar, they glorify the simple lives of our walrus herders. Our Classicists engrave their odes with inky icicles on trampled snowdrifts. The rest, our Decadents, bewail their fate with snowflakes instead of tears. He who wishes to drown himself must have an ax at hand to cut the ice. Oh, madame, dearest madame."

That's what I mean to say. But I've forgotten the word for walrus in French. And I'm not sure of icicle and ax.

"La Pologne? La Pologne? Isn't it terribly cold there?"

"Pas du tout," I answer icily.

Nic dwa razy (Nothing twice)

Ik was zaterdagavond zo compleet uitgeput dat ik op mn nest ben gaan liggen en in slaap gevallen ben. De volgende morgen, natuurlijk weer door een duif gewekt, ben ik op mn gemakje naar het stadscentrum gelopen en heb ik op een terrasje zitten ontbijten. Lekker in het zonnetje, achtergrondmuziekje van twee straatmuzikanten (zeer bedreven violisten trouwens!) en zien hoe de markt tot leven komt. Ben ook weer een boekenwinkel ingelopen, en kon t niet laten... Mn nieuwe aanwinst is een boek van Szymborska, dichteres, nobelprijswinnares, met gedichten in t Pools en de Engelse vertaling ernaast. Heel blij!

sMiddags de tram gepakt naar een buitenwijk van Krakow, waar in de tweede wereldoorlog het ghetto lag. Een bezoek gebracht aan de fabriek van Oskar Schindler (van de film ja), die helaas maar gedeeltelijk open is omdat de rest wordt verbouwd tot museum.

De ingang naar de fabriek van Schindler. Binnenkort te zien als museum, helaas heb ik daar op het moment weinig aan...

Rondgewandeld, een stuk van de ghettomuur tegengekomen, daarna langs een Gotische kerk weer naar de flat. Het is moeilijk om te begrijpen wat er zich allemaal in die straten heeft afgespeeld, ik heb foto's gezien in een van de synagoges die ik bezocht heb, maar toch... 20.000 man verzamelen in 329 huizen om het merendeel daarna te liquideren en de overgeblevenen te deporteren gaat al mijn inlevingsvermogen te boven.

Nothing twice...

Maandag heb ik eerst een kerkenrondje gedaan. Er staat hier een kerk met prachtige glas-in-lood ramen, niet de traditionele stijl maar meer een Jugenstil/art nouveau-achtige manier van doen. Een andere kerk bezocht die vol stond met gotisch houtsnijwerk, maar daar was een mis aan de gang dus ben ik er maar kort binnengebleven. Voel me toch een indringer dan. Daarna de grote kerk die aan het marktplein staat eindelijk vanbinnen gezien, en ik begin mn statiefje steeds meer en meer te missen. Misschien moet ik wat harder op zoek gaan naar een vervanger...

Mijn favoriete stijl! Voor de geinteresseerden onder jullie: zoek eens naar Vroebel, Russisch schilder. Prachtig!

In de middag heb ik mn wandeling door Kazimierz afgemaakt die ik vorige week zo abrupt onderbroken heb. Veel leuke, kleine barretjes gezien waar ik je nog wel een keertje mee naar toesleep, Ronald!

Vandaag heb ik ook een reactie gehad van Grote Irene! Ik ben van harte uitgenodigd om langs te komen, tegen het einde van onze reis zijn ze thuis en sluiten we onze tour de Pologne af met een bezoek aan Poznan. Communicatie gaat in gemengd Pools, Russisch en Engels, dus dat belooft nog wat... Ik ben heel blij dat ze mn brief goed ontvangen heeft, ik kijk er erg naar uit om de familie Klawkofski te ontmoeten!

En graag wil ik deze sessie afsluiten met een gedicht uit mn mooie nieuwe boek. In t Engels weliswaar, ik kan er wel een vertaling van maken maar dan klinkt het niet zo poetisch meer en das ook zonde...

Nic dwa razy/Nothing twice

Nothing can ever happen twice.
In consequence, the sorry fact is
that we arrive here improvised
and leave without the chance to practice.

Even if there is no one dumber,
if you're the planet's biggest dunce,
you can't repeat the class in summer:
this course is only offered once.

No day copies yesterday,
no two nights will teach what bliss is
in precisely the same way,
with exactly the same kisses.

One day, perhaps, some idle tongue
mentions your name by accident:
I feel as if a rose were flung
into the room, all hue and scent.

The next day, though you're here with me,
I can't help looking at the clock:
A rose? A rose? What could that be?
Is it a flower or a rock?

Why do we treat the fleeting day
with so much needless fear and sorrow?
It's in its nature not to stay:
Today is always gone tomorrow.

With smiles and kisses, we prefer
to seek accord beneath our star,
although we're different (we concur)
just like two drops of water are.

Veel liefs uit Krakow!

Water

De film met engelen in de titel was drie keer niks. Een postmodern abstract samenvoegsel van beelden en verhalen, niet eens fascinerend ofzo. Gewoon lame. Donderdag echter een hele goede film gezien: Man of marble, van Andrzej Wajda. De hele film lang wordt je op een bepaald spoor gezet, maar het einde komt zo onverwacht dat ineens je hele beleving van de film overhoop gegooid wordt. Een aanrader!

Vrijdag hadden we een tussentoets, dus de hele donderdag heb ik braaf oefeningen zitten maken met genitivi enzo... Vrij saai, maar ook nodig. Kheb ondertussen de grammatica wel door, die is niet zo heel erg verschillend van de grammatici die ik al ken, maar de afdeling woordjes leren blijft een zwakke plek voor me. Altijd al geweest, maar dat is natuurlijk geen excuus. Ik zal proberen er wat meer tijd in te steken.

Die middag kwam er iemand dus op het geweldige idee om naar een meer te gaan. Lekker zwemmen, relaxen enzo. T was maar veertig minuten lopen, mooie wandeling, en terug konden we met een bus zodat we nog op tijd zouden zijn voor het cabaret.

Goed. Dat was dus het plan. Nu de werkelijkheid.

De wandeling naar het meer duurde iets langer, t was zo'n zestig minuten. Helaas bleek het meer tussen een paar kliffen te liggen en kwamen we precies aan de verkeerde kant uit. Rond het meer gelopen, op zoek naar een soort van strandje. Toen we daar uiteindelijk aankwamen, zo'n anderhalf uur later, hadden we geen tijd meer om te zwemmen of wat dan ook. Compleet vermoeid en gedehydrateerd hebben we rechtsomkeert gemaakt, een bushalte gezocht (was ook nog een klein halfuurtje lopen) en in twintig minuten stonden we weer op de stoep van de flat, we hadden nog vijf minuten de man over om snel te douchen, schone kleren aan te trekken en te verzamelen voor het cabaret. Eten moest er even bij inschieten.

Wandeling langs bergpaadjes, prachtige vergezichten!

Dan nu de positieve kant van het verhaal: het was een prachtige wandeling, door bossen en over bergen (ik vind alles hoger dan die heuvel in Limburg al een berg hoor...) totdat we op een prachtig punt uitkwamen bovenop een klif, met het meer direct onder ons, loodrechte witte wanden, prachtig blauw water, op een totaal verlaten plaats (de strandjes lagen immers aan de andere kant van het meer...) met niets dan prachtig uitzicht... Geweldig. Ook al is er dan niet gezwommen, de wandeling op zich al was zeker de moeite waard.

De stad vanaf de bergen gezien Uitzicht over het meer

Het cabaret van die avond was trouwens totaal niets. Het vond plaats in een joods museum, en zou zn plaats hebben in een jarenlange traditie van joods cabaret. Helaas was het enige wat ze deden liedjes zingen, het meerendeel ook nog eens gewoon uit musicals gejat. Wel een megazangtalent bezig gezien, prachtige stem, helaas een te groot gebrek aan x-factor om het te kunnen maken bij Idols.

En ik heb nog nooit een stereotiep zo uit zien komen. Het spijt me te zeggen, ach, misschien ook eigenlijk niet want het was toch best wel grappig... Aan het einde van de show werd ons, de groep van de zomerschool, gevraagd nog even te blijven zitten. De directeur van het museum wilde ons toespreken. Eerst begon'ie over het geweeeeeldige optreden (viel best wel mee dus, vooral dat gedeelte waarin de dikke man die de hele avond probeerde grappig te zijn maar dat totaal niet was in zn witte tutu over het podium heen huppelde. Geen idee wat de point daarvan was, maar t was eerder afschrikwekkend dan grappig....). Toen begon hij over het feit dat ze, ondanks de geweldige show, toch best wel verlies hadden gemaakt op de avond. En omdat het een museum was, nodigde hij ons uit (nodigde uit, let wel) om nog een keertje langs te komen, en dan zou hij, omdat hij het belangrijk vond, al onze vragen over de joodse geschiedenis van de stad beantwoorden.

Alleen moest dan natuurlijk wel speciaal voor ons het museum openblijven, en moest degene die de vragen beantwoordde betaald worden, en aangezien ze al verlies hadden gedraaid op het cabaret ging het ons 100zl totaal voor de vragen kosten en 5zl per persoon voor de toegang. Mooie uitnodiging hoor...

Daarna zijn we m snel gepeerd, op zoek naar eten, want we vergingen intussen van de honger.

De houten kerk van Debno (staat ook op de UNESCO-heritage list btw)

Vandaag hadden we een boottocht op het programma. Vroeg vertrekken, per bus eerst naar een van de oudste kerkjes van het land, compleet uit hout opgebouwd. Daarna door naar een kasteeltje, bovenop een berg aan de voet van een meer. Geweldig uitzicht, onderweg ernaartoe trouwens ook... Ik hou van bergen! Door naar de raftsteiger.

Slot Dunajec

Ingestapt op een vlot/bootachtig vaartuig. Twee schippers, met lange houten stokken, die het ding bestuurden. Toen we instapten begon het enigszins te spetteren, gelukkig had ik net van te voren een plastic regenponchoding gehaald (5zl, goede investering, is zo'n 1,25E). Helaas was ik een van de weinigen die dat gedaan had. Al snel begon het te gieten, echt ernstig veel regen gewoon. Dit hield zo'n tien minuten aan, daarna brak het zonnetje door. Dan is het echt wel genieten op zo'n bootje! Prachtige tocht tussen de bergen door, met links Polen en rechts Slowakije.

Zo'n drie kwartier voor het einde van de tocht slaat echter zeer plotseling het weer om. De zon verdween, het begon te waaien, donderwolken groeiden boven onze hoofden. Prachtig om te zien! Iedereen weer snel in zn jas/regenjas/onder zn paraplu, maar helaas... nog geen twee minuten en de ergste regenbui die ik tot nu toe gezien heb barst los! Druppels zo groot als ik ze nog nooit gezien heb! Geweldig! Althans, voor mij dan, ik had mn poncho... Een paar hadden regenjassen, dus alleen maar een natte broek, maar Simone, dr lover en een andere vriend van ons hadden dus totaal niets bij zich, korte broek, t-shirt, geleende paraplu. Niet al te snugger natuurlijk, maar ze zaten zo sneu te wezen met zn drietjes naast elkaar dat mopperen ook niet meer nodig was...

Drie keer sneu op een rij. Lijkt Adam (links) nou zo op Frans of ligt t aan mij?

Toen begon het te onweren! Prachtige bliksemschichten boven ons, voor ons, knetterende donder overal, ik zat echt te genieten gewoon. De schippers vonden het echter iets te gortig worden en voeren naar de kant. Daar hebben we tussen de bossen staan schuilen tot het onweer voorbij was. Simone, Adam en Thomas zeikersnat, rillend als een gek, niet meer normaal kunnen praten... We hebben ze bij elkaar gepakt, tussen ons in gezet en geprobeerd enigszins warm te houden. Toen de ergste storm voorbij was zijn we weer in de boot gaan zitten, Simone tussen Sandra en mij in, Adam en Thomas zo ongeveer op schoot, armen om elkaar heen.

Een van de toppen van het gebergte waar we doorheen voeren

Zo bereikten we een klein uurtje later het eindpunt, waar we nog meer verkleumde groepjes tegenkwamen. Het cafeetje dat het dichtste bij de steiger lag heeft een mega-omzet aan thee verkocht. Alle warme en droge kleren verdeeld onder de meest zeiknatte mensen, in de bus gestapt, verwarming hoog en rijden maar. Twee uur later kwamen we bij de flat aan. Warme douche, warme maaltijd en toen ging het wel weer met ze geloof ik.

En nu ben ik compleet uitgeput... Wilde eigenlijk naar het jazz-gebeuren, maar dat stel ik nog maar een dagje uit. Lekker slapen, morgen weer een dag!

Zomaar

Polen is een vreemd land. Ik voel me hier prima thuis, vanaf het eerste moment al. In Rusland had ik dat ook, maar op de een of andere manier lijkt alles hier makkelijker te gaan. De mensen zijn veel opener, communiceren gaat makkelijker dan met Russen, en dat terwijl mn Russisch toch echt wel stukken beter is dan mn Pools. Misschien is het de leeftijd, de laatste keer dat ik in mn eentje op reis ben gegaan is ook alweer drie jaar geleden, maar toch.

Ook het leven van alledag verbaast me. Ik blijf de dingen vergelijken met Rusland, en hoewel ik me wel had voorgesteld dat het niveau hier hoger zou zijn dan daar, is het verschil toch verrassend. Alsof men hier kan leven in plaats van te moeten overleven. Nou zit ik natuurlijk wel in de stad, het platteland is misschien anders, maar dan nog is Krakow in vergelijking met Petersburg en Moskou veel, hoe zal ik het noemen, gelukkiger.

Ik heb vanmiddag een brief gepost aan Irena, die ik alleen maar ken als Grote Irene uit Polen waar we ooit een keer gelogeerd hebben. Ik weet me nog een meer te herinneren, een bos waar we bessen en paddestoelen hebben geplukt, kersenpirogi, een grote, grauwe stad met een megawarenhuis met lift, een appartement met een schommelstoel, een opgezette eekhoorn. Zomaar wat flitsen die in me opkomen als ik aan die vakantie terugdenk. Ik hoop snel een reactie te hebben, ik zou graag een keertje langs willen gaan.

Tis eindelijk weekend nu. Iemand kwam op het idee om naar een of ander meer te gaan, ben benieuwd of het wat is. Vanavond is er een cabaretvoorstelling (in t engels gelukkig...), morgen hebben we een excursie naar de bergen, met een bootje over de rivier enzo, en morgenavond gaan we naar een jazzrecital, zondag uitslapen en aardappels als ontbijt, smiddags nog wat sightseeing... Druk druk druk, uitrusten is er voorlopig niet bij.

Ik geloof dat ik het allemaal wel ga overleven

Cultuurlessen

Het vervelende aan voedselbonnen is dat je de maaltijden niet zelf kunt uitzoeken. Zo hadden we, omdat we zondag uitgeslapen hadden, rode bietensalade, groentesoep, aardappelpuree en wortelen als ontbijt. Das toch wel de vreemdste manier om de zondag mee te beginnen die ik ooit gehad heb. De croissantjesmetkaasmanie van twee weken terug was toch wel beter. Gelukkig kregen we ook nog pannekoekjes en appelpudding, dus ik heb wel iets naar binnen gekregen.

Het heeft zondag flink geregend. T bleef maar bezig helaas, dus hebben we het grootste gedeelte van de dag binnen doorgebracht. Wat huiswerk gemaakt, thee gedronken in het cafeetje met een paar vrienden, niet veel bijzonders gedaan. Khad ook een beetje keelpijn, hoofdpijn, snotneus... Dat krijg je als je je jas vergeet he? Ben dus maar vroeg naar bed gegaan met een paracetamolletje

Maandag was het gesnotter nog niet over. Trouwens niet door duiven gewekt maar door een stortbui. T houdt de variatie erin he? Na het gebruikelijke ochtendritueel (aankleden, ontbijten, lessen, huiswerken en lunchen) ben ik met mn kamergenotes de stad ingegaan. Het plan was haarverf voor Kasia te zoeken en iets warms voor mij. Kasia kon bij de drogisterijen niets leuks vinden en de gemiddelde Poolse is 1,5 m, maatje anorexia en cup -A. Missie mislukt dus. Daarna begon het weer te regenen en hebben we de rest van de dag binnen gezeten. Verder gegaan in mn boek, white teeth. Goed boek btw. 's Avonds weer een film gezien, Kobieta Samotna (Een alleenstaande vrouw). Donker, zwaarmoedig, op een bepaalde manier best mooi.

Dinsdag was het gelukkig prachtig weer. Na de lessen enzo ben ik er dan ook meteen vandoor gegaan. Tram gepakt naar Kazimierz, vroeger een apart stadje, daarna opgeslokt door Krakow. Vroeger de joodse wijk, 65000 inwoners. Na de oorlog slechts 6000 over, nu nog zo'n 150. Niet echt actief dus. Ik heb een wandeling gevolgd die ik op een plattegrond heb staan, maar ben niet zo ver gekomen. Voorbij de eerste de beste hoek stond er al een synagoge. Nooit in een synagoge geweest, dus ik wilde naar binnen. Staat er een oude, halfdove knar de kaartjes te verkopen. Dus ik vraag in mn beste Pools (1 week bezig he, hou dat ff in gedachten!) om een kaartje, maar hij begreep er natuurlijk weer geen snars van. Uiteindelijk met handen en voetenwerk toch een kaartje weten te bemachtigen, en ik kreeg nog korting ook omdat hij ergens toch had meegekregen dat ik een studente was.

Onopvallend aan de buitenkant...

Het gebouw was niet al te groot, maar wel mooi vanbinnen. Totaal anders dan de kerken die ik tot nu toe gezien heb. Er waren wel versieringen, maar voornamelijk patronen op de muren en de glas-in-loodramen. Verschillende joodse families hebben meebetaald aan de restauratie, hun namen staan in de ramen gezet. De groep Amerikanen voor me ging net weg, dus ik had het rijk alleen. De oude knar kwam af en toe kijken of ik niks kapotmaakte, maar op mn pogingen een gesprek aan te gaan ging hij niet in. Misschien had ik harder moeten praten, maar t was zo stil in de synagoge dat ik mn stem niet durfde te verheffen.

...rijk versierd vanbinnen

Doorgelopen volgens de route, langs een cafeetje, koffie gedronken. De hele wijk barst van de sfeervolle cafeetjes, ik ga zeker nog eens terug. Verder gelopen, tot ik ik mn ooghoek ineens een bekend fenomeen zag: een theewinkel! Natuurlijk moest ik naar binnen, maar ik heb me nog ingehouden. Slechts twee zakjes thee gehaald. Beetje verslaafd? Hoe kom je daar nou bij?!

De volgende synagoge ingedoken, deze moest nog gerestaureerd worden. Indrukwekkende fototentoonstelling over de tweede wereldoorlog, ook een korte film gezien. Vreemd, onwerkelijk maar tegelijk ook zo reeel dat ik er kippevel van kreeg. Moeilijk uit te leggen.

De dringend aan restauratie toezijnde muur van de tweede synagoge

Verder de wandelroute gevolgd, tot ik in een zijstraatje een kerk zag. Vreemd genoeg, of misschien ook juist niet, veel groter en rijker versierd dan de synagogen. Ik naar binnen, alles willen zien wat ik tegenkom natuurlijk. Kheb binnen een rondje gelopen, het ding was rijk versierd, veel goud, schilderijen en mozaiken. Toen ik eventjes ging zitten kreeg ik het echter al snel te kwaad. De stilte en de rust die de ruimte uitstraalde had een vreemd effect op me, een moment van bezinning wordt het geloof ik genoemd. Kzat na te denken over bepaalde zaken die me bezighouden, t was de eerste keer in lange tijd dat ik daar de tijd voor had, maar t was ff iets teveel. Barstte zowat in janken uit! En dat doe ik toch liever niet in openbare ruimten, dus ben ik maar snel verder gelopen. Na een vluchtige blik op mn telefoon liep ik snel naar de tram, om op tijd terug te zijn.

Het interieur van de nadenkkerk

Eenmaal uitgestapt liep ik terug naar de flat, en had sterk het gevoel dat er toch iets niet helemaal in orde was. Tas gecontroleerd, niks vergeten. Kijk nog een keer op de klok en voel me weer eens totaal stupide. Ik schuif de schuld op het talenprobleem wat hier gaande is, iedereen haalt dingen door elkaar dus het ligt niet helemaal aan mij. Maar six-thirty is natuurlijk niet half zes he... Dus ik was een uur te vroeg weer op de kamer. Heb toen nog maar wat huiswerk gedaan. Half zeven kwam de rest terug van een geschiedeniscollege en zijn we met zn allen gaan eten.

's Avonds waren er cultuurlessen in een zaaltje op de achtste verdieping. Er werd ons een Poolse dans geleerd waarvan wij het begin hadden gemist, dus toen het oefenen voorbij was en de dans begon had ik geen flauw idee wat ik moest doen en liep de hele voorstelling in de soep... Daarna wat Pools bijgeloof geleerd, zoals een appel in een keer helemaal schillen en dan de schil over je schouder gooien. Dan zou je de eerste letter van je toekomstige echtgeno(o)t(e) moeten zien, al kende ik dit gebruik al (ja mam, je bent soms Poolser dan je zelf denkt!). Toch wel grappig om tien man op een rij te zien klungelen met een bot mes en een bord appels. En als je vloeibaar kaarsvet door het oog van een sleutel in water giet (zo'n oude sleutel, waar je nog daadwerkelijk kaarsvet doorheen kan gieten natuurlijk) dan zou je in de vorm van het gestolde vet moeten kunnen zien hoe die echtgenoot dan zou zijn. Ofzo. Kheb t maar niet geprobeerd, bang dat er iets anders uit zou komen dan ik al ken

Vanmiddag zouden we weer naar Kazimierz gaan, Sandra, Simone en Kasia wilden mee. Helaas waren we nog niet eens halverwege de tramhalte toen het begon te stormen, waaien, onweer in de verte. Rechtsomkeert gemaakt, terug naar de flat. Sandra gaat sangria maken, vanavond is er ergens een feestje. Eerst nog een film, iets met engelen in de titel. Maar daar vertel ik volgende keer wel over.

Groetjes van mij!

Deelneming

Helaas moet ik melden dat er een veldslag heeft plaatsgevonden op ons balkon en Jajecko is het eerste slachtoffer geworden...

Dit zijn foto's van het gelukkige gezinnetje toen alles nog koek(kruimels) en ei was:

Jadviga in een hoekje op het ei

Het eitje, in een hoekje op een paar takjes (een echt nest is het nooit geweest)

De trotse vader, eigenlijk best wel een watje. Moeders bleef braaf op het ei zitten, hij vloog er bij het minste of geringste gevaar vandoor...

Ik stond vanochtend op, het regent hier keihard, dus ik keek om te zien of er misschien blauwe lucht aan zat te komen. Helaas, alles in de omgeving ziet er grijs uit... Toen ik echter in het hoekje van het balkon keek om de duifjes te checken waren ze verdwenen. Aan de andere kant van het balkon lag het eitje naast een plas gelige smurrie:

Op deze regenachtige dag eindigt dus de duivengeschiedenis. Het was leuk zolang het goedging, helaas heeft het niet zo mogen zijn.

Zoals je ziet is het me eindelijk gelukt foto's te plaatsen, kijk ook ff bij de andere logs daar zal ik ook een aantal plaatjes tussen plakken

Lessen

De eerste lessen zitten er inmiddels al op. Na de test van dinsdag ben ik in een groep geplaatst die eigenlijk niet helemaal op mijn niveau was. We zijn het eerste uur bezig geweest met leren zeggen hoe je heet en waar je woont. Sorry, maar dat niveau had ik al gehad. Dus ben ik naar de docent gegaan, mn probleem gemeld en in een andere groep geplaatst. Nu zit ik bij een aantal 1e en 2e generatie buitenlandse Polen (Poolse ouders en grootouders) uit de US, Ierland en Frankrijk. Zij kunnen allemaal Pools praten, maar totaal niet lezen of schrijven (ja, fonetisch, maar das natuurlijk niet de bedoeling!). En aangezien ik wel kan lezen en schrijven maar niet spreken, staan we ongeveer gelijk.

De lessen zijn leuk, al duren ze wel lang (1,5 u). Gelukkig zijn de docentes enthousiast en veranderen we zo om de twintig minuten van opdracht, dus de vaart en variatie zitten er goed in.

Donderdagavond was het eerste filmcollege: dan krijgen we een korte inleiding, daarna gezellig film kijken. T was een hele goede, Dlug genaamd (the debt, de schuld) over twee vrienden die steeds dieper en dieper in de problemen raken, niet eens hun eigen schuld, en uiteindelijk uit pure wanhoop een moord begaan. Zeer goed gefilmd, gespeeld en in beeld gebracht. Indrukwekkend, ik wil m bij deze iedereen aanraden.

Sfeerimpressie van de stad

De mensen hier zijn hartstikke aardig, ik kan gelukkig goed met mn kamergenoten opschieten en heb al 1 nederlandse ontmoet, Dina uit Amsterdam. Schat van een meid, en t is goed om af en toe Nederlands te kunnen praten. Niet uit patriotisme, gewoon uit pure noodzaak. Ondertussen begin ik tegen mezelf in het engels te praten en zelfs mn dromen gaan in verschillende talen. Ik begin een beetje de kluts kwijt te raken af en toe... Eergisteravond bijvoorbeeld zat ik bij het avondeten aan tafel met een Spaanse, twee Italianen, een Duitser en een Tadzjikistaan. De gesprekken gingen dus in t Spaans, Italiaans, Duits, Nederlands, Russisch, Pools en Engels. Hartstikke gezellig, prima te volgen, maar o zo vermoeiend. Ben daarna dan ook in een diepe slaap gevallen.

Gisteravond zijn we met een groepje de stad in geweest. Op het moment is er een straattheaterfestival aan de gang, en gisteren was er een opvoering, geen idee waar het over ging, totaal onverstaanbaar Pools, maar prachtig om te zien. Brandende fakkels, indringende muziek, dans en beweging. Ben benieuwd wat er verder nog gaat komen, het begin was in ieder geval zeer de moeite waard!

Morgen begint het jazzfestival, eindelijk! Door de hele stad heen jazz-optredens, in verschillende kroegen en in de openlucht. Iedereen loopt vol verwachtingen rond, gelukkig zijn er veel mensen die ook zin hebben in een concertje nu en dan.

Het marktplein

Tis trouwens wel vreemd om hier in zo'n internationale gemeenschap te zitten, maar toch totaal van de buitenwereld afgesneden. Langzaam maar zeker komen er berichten binnen over de aanslagen in Londen, je kan de Britten zo uit de groep pikken vanwege hun sombere gezichten, en ook de New Yorkers en Madrilenen zijn behoorlijk geschokt. Vreemd, hoe zulke gebeurtenissen op een bepaalde manier langs je heen gaan, terwijl je er tegelijkertijd middenin zit. Alsof je alles op een totaal andere manier ervaart, voornamelijk door de gedachten en gevoelens van anderen in plaats van via het journaal.

Op het moment zit in in een internetcafe in het centrum, straks ga ik weer terug naar de flat voor het avondeten. Met de voedelsbonnen die we in het begin hebben gekregen kan je in de kantine terecht voor een ontbijtbuffet, een warme maaltijd smiddags en een kleinere maaltijd met brood savonds. De flat zelf is voorzien van allerlei voorzieningen, een winkeltje met buskaartjes, tijdschriften en flessen water (ook hier is t kraanwater niet te drinken), een cafeetje, een internetzaaltje (jammergenoeg maar 12 pc's, dus tis altijd overvol), een wasserette (nog niet geprobeerd, ga ik van de week maar eens doen) en natuurlijk de receptiebalie waar je terecht kan met allerlei vragen, over de stad, de flat en wat dan ook nog meer.

De lessen vinden plaats in een schooltje op vijf minuutjes lopen van de flat, het is een basisschooltje, overal hangen tekeningen, plakwerkjes en bloemen. Tis een heel schattig, gezellig gebouwtje. De tafeltjes zijn jammergenoeg een beetje klein, maar ja, je kan niet alles hebben he?

Ik ben nog druk bezig met proberen een paar foto's online te zetten. In de internetcafe's is het me tot nu toe nog niet gelukt, maar ik blijf proberen! Dus binnenkort op dit weblog: de premierefoto's van Jadviga, Janusz en Jajecko!

Groetjes van Irene

Duiven

Dinsdagochtend. Half zes. Duiven op het balkon. Roekoe en herrie en zo. Irene is dus klaarwakker en kan niet meer in slaap komen. Ik heb de hele dag gewijd aan het verjagen van de duiven, in de hoop dat het balkon een no-go-area zou worden en ik gewoon zou kunnen slapen.

Na het ontbijt, een zeer goed en uitgebreid buffet, zijn we met een zeer grote groep naar het centrum gegaan. In het gebouw van de oude universiteit hebben we de openingsceremonie gehad: een lezing van die beroemde Pool dus, zn Engels was zeer monotoon, saai en slecht verstaanbaar, maar de inhoud was best interessant. We hebben allemaal de tekst gekregen (Pools en Engels) dus kan ik t nog een keer op mn gemakje doorlezen.

De rector heeft ook nog kort gesproken, zo ook het hoofd van de zomerschool. Na de inleiding kregen we een toer door het museum om de hoek: Collegium Maius. Het oudste gebouw van de universiteit, nu dus gebruikt als museum, met Copernicus' zn wereldbol als pronkstuk. Mooi gebouw, interessante collectie, maar veel te druk met al die studenten dus ik denk dat ik nog een keertje terugga.

De binnenplaats van Collegium Maius (binnen mochten helaas geen foto's gemaakt worden...)

Naar de flat, voedselbonnen halen, duiven wegjagen en richting eten. Na de lunch, vlees met pruimenvulling, aardappelpuree en bloemkool, kwarktaart (lekker mam!) toe, het eten is tot nu toe errug goed, iedereen staat er verbaasd van. We zijn alleen bang dat dit voor de eerste week zal zijn om indruk te maken, en dat volgende week het geld op is en we alleen nog maar droog brood krijgen, maar na de lunch dus gingen we massaal naar de testruimte. Een formuliertje invullen met je persoonlijke gegevens en daarna een mondeling gesprekje. Ik kreeg zoals verwacht commentaar op mn Russische accent, maar verder ging het wel goed. Vanmiddag uitslag.

Terug naar de flat, duiven verjaagd, en toen met Simone (Ik heb twee Amerikaanse kamergenotes, Kasja en Simone, en een Spaanse, Sandra) de stad in gegaan, een maandkaart gehaald voor het openbaar vervoer en Jawel Jawel, een boekenwinkel ingedoken! ik heb t nog beschaafd gehouden met een stadskaart en een engelse pocket voor 's avonds in bed, maar meer zal volgen ben ik bang...

Weer in de flat de duiven verjaagd (het scheen echt te helpen, het duurde steeds langer voor ze terug kwamen) en naar het avondeten gegaan: pierogi (deeghapjes met aardappel-kaas-spekjesvulling), echt heel lekker. 's avonds nog in de bar beneden gezeten, de sinas hier smaakt nergens naar, wat in mn boek gelezen. Het eerste hoofdstuk ging over een kok die gek wordt van de duiven voor zn restaurant en dus de jacht geopend heeft: zijn hulpje mag de lijkjes verzamelen en aan het einde van de straat in de prullenbak gooien zodat het niet opvalt dat hij de dader is. Best toepasselijk, vonden we zo.

Woensdagochtend. Zes uur. Duiven op het balkon. Verdorie. Verder proberen te slapen, ging op zich wel.

Woensdagochtend. Acht uur. De wekker ging. Aangekleed, spullen gepakt. Vlak voor we richting ontbijt gaan zie ik een duif op het balkon zitten. Ik doe de deur open om haar weg te jagen. Vol schrik vliegt ze op, en wat ligt daar? Een ei.

Helemaal van slag af, voelde me zo lullig tegenover dat arme duifje dat daar zo bang in dat hoekje zat, dat arme eitje dat nu geen mama meer had, bang dat ze niet meer of te laat terug zou komen zodat het ei al afgekoeld was. De tranen stonden bijna in mn ogen, ik voelde me zo gemeen. Ben ook veel te sentimenteel soms he? Gelukkig kwam ze een minuut of vijf later terug, dit keer met bewaking. Een grote stoere duif die heel flink op de reling bleef zitten.

Na het ontbijt hebben we een rondleiding door het kasteel van Wawel gehad. Hier woonden vroeger de koningen voordat Warschau de hoofdstad werd, maar de kroningsceremonie en de begrafenissen vonden nog steeds hier plaats. Jammer van het snottige weer, zodra de zon schijnt ga ik nog een keertje terug om mooiere foto's te maken. De kerk was ook mooi, totaal anders dan de Russische die ik ken. Veel heiligen, veel versieringen en natuurlijk de grafkelder vol met koningen en koninginnen. Ik wil niet weten hoe alles er binnenin de kisten uitzag, maar de buitenkant was indrukwekkend.

Tijdens de pauze hebben we maar namen verzonnen voor onze duifjes. Iedereen was het erover eens dat we ze nou niet meer weg kunnen jagen, dus hebben we ze aangenomen als huisdieren. Het mannetje heet Janusz, het vrouwtje Jedviga en het eitje Jajecko, wat eitje betekend.

Net lunch gehad, de middag heb ik vrij. Tis inmiddels wat opgeklaard, dus misschien ga ik de stad nog wel in. Eerst nog ff kijken of de uitslagen er al hangen, ik ben reuze benieuwd hoe de colleges zullen zijn!

Onderweg

Nou zeg, wat een dag... of eigenlijk dagen, al heb ik het gevoel dat het er maar eentje was. Gisteren door pap en mam naar Brussel gebracht, en het liep meteen al mis. Ik wilde nog pinnen (was ik door de stress vergeten) om wat te eten en drinken voor onderweg te halen (was ik door de stress vergeten). De enige pinautomaat op Brussel-Zuid bleek echter defect te zijn. Gelukkig was mam zo lief om een paar broodjes en flesjes water voor onderweg te betalen, en van pap heb ik wat meegekregen zodat ik in de trein nog een flesje sap heb kunnen halen...

Afijn, uiteindelijk staan we in en om de trein, die er prima uit zag, afscheid genomen en wel, de trein rijdt weg, ik kijk om me heen en denk: Shit, waar is mn jas? Dus ik bellen, blijkt' ie inderdaad nog in de auto te liggen. Dan maar zonder jas. Gelukkig had ik wel mn vest bij me, kon ik die tenminste aantrekken 's nachts. T werd nog best wel fris in de trein.

Foto door Pap, vertrek van mn trein uit Brussel

Echt geslapen heb ik eigenlijk niet. Hier en daar een stukje ingedommeld, weer wakker geschrokken, enzovoort enzovoort. Maar dat wist ik van te voren, ik slaap niet goed in treinen. Bovendien werden we om half vier 's nachts wakker geschopt door een paar Duitse douaniers: Pasporte Bitte! Ik schrok me rot... toen sliep ik namelijk dus net. De Poolse douaniers die vijf minuten later kwamen waren een stuk aardiger, maar die hoefden ook niemand meer wakker te laten schrikken, de hele coupe zat toch al met grote verbaasde ogen om zich heen te kijken.

Uiteindelijk ben ik half slapend in Warschau uit de trein gezet. Het eerste wat ik gedaan heb is geld gewisseld, een bakkie koffie en een broodje gehaald (vers gesmeerd door een lieve babca). Toen naar buiten gelopen, eventjes in het zonnetje gezeten want verdorie wat is Warschau Centraal een deprimerend donker hol zeg!

Kom ik buiten aan, staat er ineens de achtste suikertaart voor mn neus das ook vreemd wakker worden hoor! (Suikertaarten zijn 'koos'naampjes voor zeven torens die door Stalin in Moskou zijn gebouwd. Vrij groot, lomp en lelijk maar toch wel met hun eigen charme. Het plan was om ook een achtste te bouwen, maar dat is er nooit van gekomen. Nou wil het lot dat er dus in Warschau een gebouw staat, Palac Kulturi, wat verdacht veel op die suikertaarten lijkt. Vandaar, de achtste suikertaart)

Palac Kulturi

Verder met de trein naar Krakow. Directe lijn, geen tussenstops, maar ook geen relaxte stoel om op in slaap te vallen. Beetje gedommeld en apathisch voor me uit zitten staren, samen met de andere vier gare Polen die in de coupe zaten. Was wel gezellig eigenlijk. Onderweg nog een jongen gesproken die als gids fungeerde: ff gevraagd welke bus ik zou moeten nemen om bij de flat aan te komen. Blijkt' ie een zomercursus Nederlands gedaan te hebben in Nijmegen! Stom toeval kom je ook overal tegen

Aangekomen in Krakow ben ik natuurlijk eerst verkeerd gelopen, bakje koffie gehaald, toeristeninformatiepunt gevonden en toch nog bij de bus terecht gekomen. Door een meisje met een enorme spraakwaterval bij de goede halte uit de bus gezet. Lieve meid, ik ben r zeer dankbaar, maar ik kon echt geen woord verstaan van wat ze zei. Maar daar gaan we aan werken komende maand!

Het inchecken in de studentenflat ging nog vrij soepel, ik was er tegen drieen. De grote golf kwam tussen vijf en zes, met wachttijden van een uur voor de balie. Ik deel een kamer met twee Amerikaansen en een Spaanse (Madrid, Frans!), tis tot nu toe nog gezellig, en ik denk dat het wel zo zal blijven ook; we kunnen wel met elkaar opschieten.

Ook heb ik een pakketje voedselbonnen gekregen: 's ochtends, 's middags en 's avonds kan ik ze inleveren voor een maaltijd. De eerste was goed: brood met kaas en salade vooraf, een grote bak flink gevulde soep als hoofdgerecht en een banaan toe. Ben benieuwd hoe de rest van de dagen zal zijn. Meestal is kantinevoer niet zo denderend, maar vandaag gaf toch wel hoop.

Mn kamer is ingericht, morgen is de inleidende ceremonie, een of andere beroemde schrijver komt een speech houden. Ik hoop maar dattie dat in het Engels komt doen, anders ga ik me toch echt stierlijk vervelen! Daarna is de intake-test, om te kijken in welke klas ik het beste terecht kan.

Nu is t mooi geweest voor vandaag, ik ga mn nest in, voor zover dat past (mn voetjes steken er best wel een stukje uit...).

Groetjes!

Zenuwen

Het is nu kwart voor twaalf. Ik ben al vanaf negen uur klaarwakker. Heb mn tas ingepakt ( ik had een Inpak Area gecreëerd, oftewel alles in een hoek gepleurd en als ik iets tegenkwam wat mee moest werd dat ook op de stapel gegooid. Zo hoefde ik vanochtend alleen nog maar alles in mn tas te proppen en das gelukt), de laatste dingen geregeld, adressen uitgeprint, erachter gekomen dat ik toch nog een aantal dingen vergeten ben, zoals een pasfoto voor mn dormitory ID (stond nog wel met grote letters aangegeven in de aanmeldingsbrief...) en mn statiefje van mn fototoestel. Maar daar valt nog mee te leven gelukkig. Treinkaartjes enzo zitten in mn tas, das het belangrijkst!

Om 1 uur komen pap en mam. Dan rijden we met zn vieren (misschien vijf, ik weet niet of Nico ook nog meegaat) naar Brussel. Ik had me ook nog vergist in de treintijden, mn trein vertrekt een uurtje later dan ik in mn hoofd had. Het zullen de zenuwen wel zijn.

Ik zal blij zijn als ik eindelijk in de trein zit! Al dat gewacht en geregel kan ik ook niet tegen... Het is gelukkig bijna zover, dit was dan mn laatste bericht uit Nederland. De volgende zal uit Krakow komen. Om met de woorden van een populair geel televisiefiguur te spreken: Ik ben er klaar voor!

Treinkaartje

Aangezien ik het vandaag veel te warm vond om te stofzuigen ben ik maar naar het station gegaan om mn treinkaartje te scoren. Jammer dat de mensen van de internationale balie niet ook achter de gewone balie zitten, want ik ben nog nooit zo netjes en beleefd geholpen door een ns-medewerker!

Maar ik heb dus mn kaartjes binnen: drie juli vertrek ik om tien voor half vijf van Brussel-Zuid rechtstreeks naar Warschau, waar ik vier juli om vijf voor negen aan kom. De trein naar Krakow vertrekt dan om vijf over negen, maar omdat zowel de baliemeneer als ik geen idee hadden hoe groot Warschau Centraal is heb ik toch gekozen voor iets meer dan tien minuutjes speling, en een stoel gereserveerd in de trein van vijf over tien. En dan ben ik om tien voor een in Krakow.

Vanaf vier uur kan ik dan terecht in de flat, maar waarschijnlijk kan ik al eerder mn tas afgeven daar, of ik zoek een kluisje op het station. Bakkie kawa doen (waarschijnlijk wel nodig na een nacht in de trein), inschrijven, en het feest kan beginnen.

Alleen nog het schoolgeld overmaken, ga ik dadelijk doen (het is nog steeds te warm om te stofzuigen namelijk...) en ik ben ready to go!

Inkopen

Gisteren met Ronald naar de Decathlon geweest, een mega-sport & vakantiewinkel in Antwerpen. Aangezien het plan is dat we, na mijn cursus, rond gaan trekken door het land moesten we wat extra voorbereidingen gaan treffen. Ik ben in het bezit van een koffer en Ronald van een geleende koffer, en koffers zijn nou niet bepaald praktisch als je per trein een land door trekt.

Nu zijn we dus de trotse bezitters van twee prachtige rugzakken, van die sjieke grote met veel riempjes en vakjes, waardoor je het gewicht prima kunt verdelen en je rug niet verkeerd belast wordt omdat het gewicht op je heupen hangt.

En een frisbee-tent (jaja!) die zichzelf in twee seconden uitklapt, en twee slaapzakken en twee ligmatjes.

Ook heb ik gisteren mn verjaardagskadootje van Ronald gekregen: de lonely planet reisgids van Polen! Zeer handige gidsen voor rondreizen, met een apart, zeer uitgebreid hoofdstuk over Krakow.

Zelf heb ik nog een wat&hoe taalgidsje Pools aangeschaft (altijd handig om kant-en-klare zinnetjes bij de hand te hebben) en een mini-woordenboekje, voor onderweg.

De eerste voorbereidingen zitten erop! Ik krijg er steeds meer zin in, het vakantiegevoel begint te komen.

Het Begin

Welkom!

Dit jaar geen Rusland, maar Polen. Vier weken zomercursus, twee weken vakantie erachteraan is het plan. Ik ga proberen iedereen via deze site op de hoogte te houden van al mijn doen en laten. Jullie kunnen ook berichtjes achterlaten, waar ik dan weer reacties op kan geven enzovoort.

Reageer gerust, altijd leuk om iets van het thuisfront te horen als je in het buitenland verblijft!

De planning tot nu toe:

Mijn inschrijving is voltooid. Dinsdag heb ik een mailtje gekregen met alle details. Ik weet nog niet of ik per bus of per trein zal vertrekken, maar de aankomst staat gepland op 4 juli. Ik zal verblijven in een studentenflat van de universiteit, waar ik vanaf 4 juli dus een kamer heb. 5 juli is de openingsceremonie, daarna wordt er een test afgenomen om te kijken hoe goed ieders Pools is, daarna wordt iedereen ingedeeld in klassen en kan het feest beginnen!

Ik hou jullie op de hoogte van de vorderingen,

Groetjes van Irene